Małkowski Andrzej  – (31.10.1888 – 15.01.1919), jeden z twórców polskiego skautingu, wybitny instruktor i teoretyk harcerstwa,  działacz polskiej organizacji młodzieżowych i niepodległościowych.

Urodził się w Trębkach koło Kutna w rodzinie ziemiańskiej o tradycjach patriotycznych i żołnierskich.

Należał do „Eleusis”, „Zarzewia”, „Sokoła”, organizacji Armii Polskiej i Polskich Drużyn Strzeleckich. W listopadzie 1909 otrzymał do przetłumaczenia w ramach kary za dwukrotne spóźnienie na spotkanie organizacji młodzieżowej klasyczny podręcznik twórcy skautingu Roberta Baden-Powella „Scouting for Boys”. Po zapoznaniu się z treścią Małkowski stał się entuzjastą i propagatorem skautingu na ziemiach polskich.

W1909-12 brał udział we wszystkich pracach mających na celu rozwój polskiego skautingu. W czasie pierwszego kursu skautowego w 1911 omawiał poszczególne rozdziały przygotowywanego przez siebie podręcznika. W okresie kwiecień-lipiec 1911 ukazywała się arkuszami jego praca „Scouting jako system wychowania młodzieży” – pierwsza polska książka o skautingu.

Małkowski wszedł w skład pierwszej Komendy Skautowej, następnie Naczelnej Komendy Skautowej we Lwowie. W październiku 1911 rozpoczął wydawanie Skauta, który wkrótce zdobył niezwykłą poczytność. Andrzej traktował skauting jako nowy styl życia i metodę odrodzenia młodzieży.

W 1911 roku Andrzej wydał rozkaz, w którym powołał pierwsze polskie drużyny scoutowe:

  • I Lwowska Drużyna Skautów im. Tadeusza Kościuszki
  • II Lwowska Drużyna Skautów im. Jana Karola Chodkiewicza
  • III Lwowska Drużyna Skautek im. Emilii Plater

W marcu 1912 wyjechał do Londynu w celu zebrania materiału do nowego wydania swej książki. Po powrocie został odsunięty od pracy w Skaucie i Naczelnej Komendzie Skautowej. W 1913 zorganizował wycieczkę skautową na 3 Wszechbryt. Zlot Skautów w Anglii, gdzie nad pol. obozem powiewała biało-czerwona flaga i używano nazwy kraju wymazanego mapy świata. Za wybitne zasługi Małkowski otrzymał od R. Baden-Powella skautowy medal.

W czerwcu 1913 M. przeniósł się do Zakopanego, gdzie wziął ślub z Olgą Drahonowską. Rozwijał tam ożywioną działalność, tworząc silny, nie zależny ośrodek harcerski. Wraz z wybuchem wojny wstąpił na krótko do Legionów Polskich.  W wyniku próby utworzenia niepodległej Rzeczypospolitej Podhalańskiej musiał opuścić Zakopane. Udał się do Anglii, a potem do Stanów zjednoczonych, gdzie zakładał polskie drużyny skautowe wśród wychodźstwa. Od września 1915 do września 1916 pełnił funkcję skautmistrza związkowego w Związku Sokołów Polskich w Ameryce. Próbował zorganizować z Sokołów Legion Polski do walki z Niemcami. Wobec braku poparcia ze strony władz związku przybył do Kanady, gdzie wstąpił w grudniu 1916 do wojska. W styczniu 1917 wraz z grupą Sokołów został przyjęty do Wojsk Szkoły Piechoty. Następnie służył w armii kanadyjskiej, walczył na froncie we Francji.

W listopadzie 1918 został przeniesiony do armii gen. Józefa Hallera. Wysłany w misji wojskowej do polskich oddziałów w Odessie na Morzu Czarnym zginął w czasie podróży w wyniku zatonięcia statku, którym płynął.

Imię Małkowskiego nosiło i nosi wiele drużyn i kręgów instruktorskich.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *